حجتالاسلام والمسلمین حاج سید محسن حسینیفقیه، از استادان برجسته فقه و اصول حوزه علمیه خراسان و از چهرههای اثرگذار علمی و فرهنگی معاصر بهشمار میآمد. گستره دانش، تجربه طولانی در تدریس، پژوهشهای متنوع، حضور جدی در عرصه تبلیغ و مسئولیتهای علمی، او را به یکی از شخصیتهای شاخص حوزه علمیه خراسان تبدیل کرده بود. این استاد برجسته، ۱۵ اسفند ۱۴۰۴ پس از سالها تدریس، تحقیق، خدمت فرهنگی و تربیت نسلهای متعدد از طلاب و پژوهشگران، بر اثر عارضه قلبی دار فانی را وداع گفت. پیکر مطهر استاد در روز شانزدهم اسفند با حضور گسترده علما، طلاب، شاگردان و مردم تشییع شد و به توصیه تولیت آستان قدس رضوی در محل رواق حضرت زهرا(س) در جوار بارگاه مطهر رضوی به خاک سپرده شد. در ایام چهلم این استاد ارجمند مروری بر زندگانی علمی و اجتماعی استاد فقید حوزه علمیه مشهد خواهیم داشت که به کوشش مؤسسه میراث فقاهت خراسان تدوین شده است.
ورود به مسیر مقدس طلبگی
حجتالاسلام والمسلمین حاج سید محسن حسینیفقیه ۱۰ مرداد ۱۳۴۶ شمسی در مشهد مقدس و در خانوادهای سرشار از علم، تقوا و فضیلت به دنیا آمد. او فرزند مرحوم آیتالله حاج سید حسن حسینیفقیه، از شاگردان برجسته مرحوم آیتالله العظمی سید محمدهادی میلانی و از چهرههای شناختهشده علمی و اخلاقی مشهد بود. استعداد و نبوغ علمی استاد حسینیفقیه از دوران کودکی آشکار بود. آموزش را از پنجسالگی آغاز کرد و پس از دریافت مدرک دیپلم، به علت علاقه عمیق و پایدار به علوم دینی ـ که از همان دوران کودکی در وجودش ریشه داشت ـ مسیر مقدس طلبگی را انتخاب کرد. مقدمات و سطوح را در مدرسه علمیه آیتالله موسوینژاد و سایر مدارس مشهد فراگرفت و از محضر شمار زیادی از اساتید برجسته بهره برد.
او در دوره مقدمات و سطح از محضر اساتید برجستهای مانند آیات و حجج اسلام ربانی بیرجندی، ملکی، عالمی، موسوینژاد، رجائی شاهرودی، تبادکانی، فیاض صابری، عباسپور، فاضلینژاد، احدی و صفوی بهره مند شد و دروس رسائل، مکاسب و کفایه را نزد آیات حاج شیخ مهدی مروارید، حاج شیخ محمد مروارید، حاج شیخ جواد مروی و حاج شیخ رجبعلی رضازاده فراگرفت. سپس در دوره خارج فقه و اصول به مدت ۱۴ سال در درس مرحوم حضرت آیتالله حاج میرزا علی فلسفی و ۱۸ سال در درس آیتالله حاج شیخ مصطفی اشرفی شاهرودی شرکت کرد که این دو درس نقش اساسی در تعمیق مبانی اصولی و فقهی وی داشته است.
تدریس همراه با پژوهش و تألیف
استاد حسینیفقیه از آغاز جوانی به تدریس علوم مختلف حوزوی پرداخت و گستره تدریس وی بسیار وسیع بود و شامل ادبیات عرب، منطق، شرح لمعه، اصول فقه، اصول استنباط، رسائل، مکاسب، کفایه، حلقات شهید صدر، خارج فقه و اصول، فقه و اصول مقارن، قواعد فقهیه، رجال، تفسیر و کلام میشد.
تدریس مکرر بسیاری از متون، ازجمله بیش از ۶دوره «کفایهالاصول» از نشانههای تسلط ویژه او بر مباحث اصولی است. درس خارج وی نیز از حدود ۱۴ سال پیش و پس از سفارش و تأکید مستقیم مرحوم آیتالله فلسفی و آیتالله اشرفی شاهرودی در مدرسه آیتالله العظمی خویی مشهد آغاز شده بود که تا آخرین روزهای حیاتش ادامه داشت. از ویژگیهای بارز دروس خارج اصول او، توجه دقیق به نظریات «اعلام خمسه» (شیخ انصاری، محقق خراسانی، محقق نایینی، محقق عراقی و محقق اصفهانی) و نیز آرای شهید صدر، امام خمینی(ره) و آیتالله سیستانی، همراه با تحلیل و نقد مبانی استادان خویش بود. استاد حسینیفقیه دارای اجازات اجتهاد، امور حسبیه و نقل حدیث از برخی مراجع، علما و اساتید خود بود که در آینده منتشر خواهد شد. او در کنار تدریس گسترده، صاحب آثار متعدد علمی است که بیشتر آنها هنوز منتشر نشده است. برخی از آثار مهم وی عبارت است از: هندسه معرفتی محقق خراسانی در کفایهالاصول، مبانی جرح و تعدیل نزد فریقین، خرید و فروش اعیان نجسه از منظر مذاهب اسلامی، عدالت صحابه، نقد مبانی رجالی، بررسی فقهی دقیق سن بلوغ دختران، احکام فقهی حجاب بانوان، منطقه الفراغ، نقش ترکیب و تعویض سند در حجیت روایات، تقریرات خارج فقه و اصول، محاضرات فقه مقارن، کلیات علم رجال، رساله اثبات وجوب زیارت امام حسین(ع) یکبار در عمر در صورت استطاعت و... .
فعالیتهای فرهنگی و تبلیغی
حجتالاسلام والمسلمین حسینیفقیه از خطبا و مبلغان فعال داخل و خارج کشور بود. حضور تبلیغی او در کشورهای مختلف ازجمله عراق، لبنان، ساحل عاج، الجزایر، بلاروس، سوریه، عمان، سوئد، اندونزی، ایتالیا و دیگر کشورها و همچنین در شهرهای مختلف ایران مانند بندرعباس، خوانسار، عسلویه، زاهدان، کاشان، بیرجند، بجنورد، طبس، کاشمر و مناطق دیگر، نشان از نقش برجسته وی در ترویج معارف اهلبیت(ع) و ارتباط نزدیک این استاد فقید با اقشار مختلف مردم دارد. از دیگر خدمات استاد حسینیفقیه میتوان به بیش از ۲۰سال امامت جماعت در مسجد غدیر باباعلی (بولوار معلم مشهد) و همچنین تولیت دارالشفای موقوفه امام صادق(ع) مشهد اشاره کرد که منشأ خدمات ارزندهای به مردم و طلاب شده است. او در کنار فعالیتهای علمی و فرهنگی، در گروههای علمی و کمیسیونها حضور داشته است.
تبیین معارف دین به زبان مردم و خدمت بیمنت
استاد سید محسن حسینیفقیه در کنار جایگاه علمی برجسته خویش، به سلوک اخلاقی و رفتاری ممتاز شناخته میشود. زندگی او آمیخته با تعبد و ولایی بودن است؛ ایمان و اخلاص نسبت به اهلبیت(ع)، محور اصلی رفتار و گفتار وی بود و همواره در تصمیمها و جهتگیریهای علمی و اجتماعی، رضای الهی و پیروی از مسیر ولایت را سرلوحه قرار میداد.
از ویژگیهای برجسته استاد، دلسوزی عمیق نسبت به طلاب و خانوادههای آنان بود. استاد نهتنها دغدغه تربیت علمی آنان را داشت، بلکه همواره در رفع مشکلات معیشتی، تحصیلی، خانوادگی و درمانی طلاب کوشا بود. او به فکر مردم بودن را وظیفه دینی و انسانی خود میدانست. چه در سخنرانیهای تبلیغی و فرهنگی و چه در فعالیتهای اجتماعی، اولویتش رفع نیازهای واقعی مردم، تبیین معارف دین به زبان قابل فهم و خدمت بیمنت بود. در برخوردهای روزمره، استاد به اخلاق خوش، روی باز و خوشاستقبالی شهره بود و برای شاگردان و نزدیکان، این رفتار نه یک عادت، بلکه تجلی شخصیت تربیتیافته و روح آرامِ انسانی است که در تحصیل علم و تربیت نفس توأمان کوشیده بود.
چنانکه ذکر شد حجتالاسلام والمسلمین حسینیفقیه سرانجام در پانزدهم اسفند ۱۴۰۴ بر اثر عارضه قلبی دار فانی را وداع گفت. خبر رحلت ایشان موجی از اندوه در حوزههای علمیه، شاگردان، علاقهمندان و نزدیکانش ایجاد کرد و بسیاری این فقدان را خسارتی برای جامعه علمی و معنوی کشور دانستند. پیکر مطهر استاد، در روز شانزدهم اسفند با حضور گسترده علما، طلاب، شاگردان و مردم، از مقابل حسینیه پیروان دین نبوی مشهد به سوی حرم مطهر رضوی تشییع و پس از اقامه نماز آیتالله اشرفی شاهرودی، به توصیه تولیت آستان قدس رضوی در محل رواق حضرت زهرا(س) در جوار بارگاه مطهر رضوی به خاک سپرده شد. یادش گرامی و راهش پررهرو باد.
نظر شما